WHO czy WHOM

"Whom" to szczególna formą zaimka "who" ('kto', 'który'), która występuje w języku pisanym tylko w dwóch kontekstach, a w języku mówionym prawie nigdy. Zaimka "who" w jego typowej postaci używa się w pytaniach oraz w zdaniach podrzędnych, określających rzeczowniki, które odnoszą się do osób:

(1) Who is this?
Kto to jest?
(2) The man who lives next door is a tightrope walker.
Człowiek, który mieszka obok, jest linoskoczkiem.

Formę "whom" obowiązkowo stosuje się zamiast "who" wtedy, gdy jest ona dopełnieniem przyimka, po którym bezpośrednio następuje, np.:

(3a) The girl with whom I work is from Birmingham.
(3b) The girl who I work with is from Birmigham.
Dziewczyna, z którą pracuję, jest z Birmingham.

Zdanie (3a) z formą "whom" jest charakterystyczne dla oficjalnego języka pisanego. Coraz częściej jednak mówiący i piszący po angielsku posługują się inną konstrukcją, w której przyimek "'with") występuje na końcu zdania względnego, a zaimek "who" jest zachowany w swojej zwykłej postaci bez końcowego "-m" (por. przykład (3b)).

Rzadziej - i nieobowiązkowo - formy "whom" używa się zamiast "who" wówczas, gdy jest ona dopełnieniem czasownika, np.:

(4a) Jim, whom do you like most?
(4b) Jim, who do you like most?
Jim, kogo lubisz najbardziej?
(5a) Dad, this is my friend Gordon, whom I met at last year\'s summer school.
(5b) Dad, this is my friend Gordon, who I met at last year\'s summer school.
Tato, to mój kolega Gordon, którego poznałem na zeszłorocznej szkole letniej.

W zdaniach (4a) i (5a) forma "whom" jest dopełnieniem czasowników "like" ('lubić') i "meet" ('poznać') - nie odnosi się do Jima, którego zapytano, kogo najbardziej lubi, ani do chłopca, który przedstawia ojcu swojego kolegę. W obydwu zdaniach "whom" dotyczy nie podmiotu, ale dopełnienia czasownika (czyli tej części zdania, która wskazuje na ulubioną osobę w przykładzie (2) i Gordona w przykładzie (3)). Według niektórych autorytetów językowych, należałoby wciąż odróżniać w mowie i piśmie między "who" (podmiot - 'kto') a "whom" (dopełnienie - 'kogo'), np.:

(4) Who invited him to give a talk?
Kto zaprosił go d wygłoszenia referatu?
(5) Whom would you like to invite to your wedding?
Kogo chciałabyś zaprosić na swoje wesele?

Mimo tych zaleceń poprawnościowych forma "who" staje się coraz powszechniejsza również jako dopełnienie czasownika i nie należy jej uznawać za błąd. Ogólnie zatem warto zapamiętać pierwszy kontekst, w którym używa się "whom" (bezpośrednio po przyimku), a wszędzie indziej stosować bez namysłu formę "who "

Uwaga! Fakt, że omawiany zaimek pojawia się w zdaniu tuż po przyimku, nie jest jeszcze dostatecznym powodem, aby sięgnąć w piśmie po formę "whom " Porównajmy zdanie, w którym "whom" jest poprawne jako dopełnienie przyimka (przykład (6a)), z innym zdaniem, gdzie "whom" użyte jest błędnie, mimo że też występuje zaraz po przyimku (przykład (7b)).

(6a) The candidate about whom I told you yesterday didn\'t get the job.
(6b) The candidate I told you about yesterday didn\'t get the job.
Kandydat, o którym powiedziałem ci wczoraj, nie dostał tej pracy.
(7a) The interview panel talked about who should be employed.
Komisja kwalifikacyjna rozmawiała o tym, kto powinien zostać zatrudniony.
(7b) *The interview panel talked about whom should be employed.

Błąd wynika z tego, iż w przykładzie (7a) dopełnieniem przyimka nie jest samo "who\", ale całe zdanie podrzędne "who should be employed "


WIEK

Aby zapytać o wiek, używamy najczęściej w języku angielskim następującego pytania:

(1) How old are you?
Ile masz lat?

Należy zauważyć, że przy podawaniu wieku posługujemy się czasownikiem "be" 'być', a nie "have" 'mieć' (inaczej niż w języku polskim).

(2a) I am twenty-four.
Mam dwadzieścia cztery lata.
(2b) *I have twenty-four.

Spotykane są także konstrukcje nieco bardziej rozbudowane:
- czasownik "be" + liczba lat + "years old\",
- czasownik "be" + liczba lat + "years of age\",
- czasownik "be" + "aged" + liczba lat.

Ilustrują je poniższe przykłady:

(3) Adrian\'s sister is twenty-five years old.
Siostra Adriana ma dwadzieścia pięć lat.
(4) My best friend is thirty years of age.
Mój najlepszy przyjaciel ma trzydzieści lat.
(5) The businessman arrested for murder was aged seventy-nine.
Biznesmen zaaresztowany za morderstwo miał siedemdziesiąt dziewięć lat.

Ostatnia z tych konstrukcji jest najbardziej formalna. Występujący w niej wyraz "aged" 'w wieku' trzeba odróżnić o przymiotnika "aged" znaczącego 'bardzo stary, wiekowy\':

(6) Adam\'s aged great-grandmother doesn\'t want to move to London because she thinks that her home town is a better place to live.
Wiekowa prababka Adama nie chce przenieść się do Londynu, ponieważ uważa, że jej miasto rodzinne jest lepszym miejscem do życia.

Wyrazy "aged" w przykładach (5) i (6) oprócz znaczenia różnią się także wymową w znaczeniu 'w wieku' (słowo jednosylabowe) i w znaczeniu 'wiekowy' (słowo dwusylabowe).

Stwierdzenia na temat czyjegoś wieku uzupełnia się często dodatkowymi określeniami.

(7) That child was over thirteen years of age.
To dziecko miało powyżej trzynastu lat.
(8) She was a woman between fifty and sixty.
Była kobietą między pięćdziesiątką a sześćdziesiątką.
(9) His grandfather must be nearly ninety.
Jego dziadek musi mieć prawie dziewięćdziesiąt lat.

Kiedy mówimy o kimś i dodać chcemy w tym samym zdaniu informację o jego wieku, możemy użyć następujących konstrukcji:

(10) Last year he became emotionally involved with a young woman of seventeen.
W zeszłym roku związał się emocjonalnie z młodą siedemnastoletnią kobietą.
(11) His son Adam, aged seventeen, had to wait two hours for a doctor.
Jego syn Adam, lat siedemnaście, musiał czekać na lekarza przez dwie godziny.
(12) They employed that fifty-year-old woman to look after the baby.
Zatrudnili tę pięćdziesięcioletnią kobietę, by opiekowała się dzieckiem.
(13) My father teaches a class of seven-year-olds.
Mój ojciec uczy klasę siedmiolatków.

Możliwe jest także, tak jak po polsku, określenie czyjegoś wieku w przybliżeniu.

(14) That waiter was in his fifties.
Tamten kelner miał mniej więcej pięćdziesiąt-sześćdziesiąt lat.
(15) My girlfriend\'s mother is in her early sixties.
Matka mojej dziewczyny jest trochę po sześćdziesiątce.
(16) Alfred is in his late forties.
Alfred jest już blisko pięćdziesiątki.

Przy wskazywaniu na określony wiek jako pewien etap czyjegoś życia często używa się wyrażenia "at the age of" + liczba lat ('w wieku'.

(17) My son could dance at the age of ten.
Mój syn umiał tańczyć w wieku dziesięciu lat.
(18) She died in eighteen eighty-eight at the age of seventy-seven.
Zmarła w roku tysiąc osiemset osiemdziesiątym ósmym w wieku siedemdziesięciu siedmiu lat.

Trzeba jednak pamiętać, że przyimek "at" nie występuje w konstrukcjach składających się z czasownika "be\", dodatkowego określenia (np. "the same" 'w tym samym') i rzeczownika "age "

(19a) Those two girls are the same age.
Tamte dwie dziewczynki są w tym samym wieku.
(19b) *Those two girls are at the same age.
(20a) When my father was my age he never played football.
Kiedy mój ojciec był w moim wieku, nigdy nie grał w piłkę nożną.
(20b) *When my father was at my age he never played football.

Nie masz uprawnień do komentowania

Gramatyka - treści losowe

Polub nas na FB

Wyszukiwarka

Subskrybcje

Zapisz się do subskrypcji aby codziennie otrzymywać wiadomości i uczyć się słowek
captcha 

Zaloguj się lub zarejestruj aby skorzystać ze wszystkich funkcji portalu.

Reklama

Loading ...

Ta strona wykorzystuje pliki cookie.

Polityka cookie OK